W nowym gmachu przewidziano miejsce na ekspozycję stałą o powierzchni ok. 6,5 tys. m2. Ma ona charakter narracyjny, mówi o ponad 1000 lat dziejów Polski przy pomocy oryginalnych zabytków oraz scenografii i multimediów tworzących przestrzeń doświadczenia przeszłości. Ponadto budynek mieści liczne funkcje towarzyszące takie jak: pracownie konserwatorskie, laboratoria, magazyny, centrum konferencyjne, centrum edukacyjne, restaurację, kawiarnię oraz przestrzenie biurowe i socjalne dla pracowników muzeum.
W muzeum znajdują się również przestrzenie na wystawy czasowe oraz liczne strefy o charakterze kulturalnym: sala koncertowa na 600 osób, sala projekcyjno-teatralna na 1500 miejsc, biblioteka, sale konferencyjne i edukacyjne, restauracja, kawiarnia, a także taras widokowy z panoramą Warszawy.
Ponadto, w budynku znajdują się pomieszczenia do przechowywania i konserwacji zbiorów, laboratoria, magazyny, przestrzenie biurowe i socjalne dla pracowników muzeum. Łącznie w obiekcie znajduje się ponad 800 pomieszczeń. Pod budynkiem zbudowano dwukondygnacyjny garaż podziemny na 700 samochodów.
Projekt architektoniczny przygotowała pracownia WXCA z Warszawy. Budynek został oddany do użytku w 2023 roku.
Zespół WSP Polska był odpowiedzialny za projekt konstrukcyjny, instalacje sanitarne i elektryczne, w tym zróżnicowane systemy wentylacji i klimatyzacji, dostosowane do indywidualnych wymagań jakości powietrza w poszczególnych pomieszczeniach. Budynek oparty jest na konstrukcji żelbetowej z optymalnym zbrojeniem, posiada lekkie stalowe kratownice dachowe podtrzymujące zielone dachy oraz duże przeszklenia dachowe.